ကိုဟန္ဝင္းေအာင္ (ယာအစြန္) ကို လက္ပံေတာင္းေဒသတြင္ ေတြ႕ရစဥ္ (ဓာတ္ပံု – ေတဇလိႈင္ / ဧရာဝတီ)
ေမး။ ။ ေဖ့ဘြတ္ခ္ စာမ်က္ႏွာေတြထက္မွာ တခ်ိဳ႕ ဘေလာ့ေတြမွာ ကိုဟန္ဝင္းေအာင္ကို ေခတ္သစ္ ဦးေစာ လို႔ ေျပာေနၾကတယ္၊ ဘယ္လိုျမင္ပါသလဲ။
ေျဖ။ ဒါဟာ စစ္အာဏာရွင္စနစ္ ေထာက္ခံၿပီး စစ္အက်ိဳးစီးပြားကို လိုလားတဲ့ ေထာက္လွမ္းေရးသမားေတြနဲ႔ ဦးပိုင္ ကုမၸဏီဘက္ကို လိုက္ေျပာတဲ့ သူေတြက ေျပာတဲ့ အေျပာေတြလို႔ ပဲ သတ္မွတ္ပါတယ္။ ဘာေၾကာင့္လဲဆိုေတာ့ အေၾကာင္းအရင္း အားလုံး မွားယြင္းေနတဲ့အတြက္ေၾကာင့္ပါ။ ပထမ တခ်က္က ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ က တုံရြာ၊ ဆည္တည္းရြာ၊ မိုးႀကိဳး ျပင္ရြာေတြမွာ ျဖစ္ခဲ့တဲ့ ျပႆနာေတြက က်ေနာ္ ေနာက္ကေန ရွိေနတယ္လို႔ ေျပာတာ စြပ္စဲြေျပာဆိုခ်က္ေတြပါ။ အဲဒါဟာ ေထာက္လွမ္းေရးနဲ႔ ဦးပိုင္ အလိုေတာ္ရိေတြက ေျပာတယ္လို႔ ယူဆပါတယ္။
ေမး။ ။ ျဖစ္ခဲ့တဲ့ျပႆနာေတြက ကိုဟန္ဝင္ေးအာင္ ၾကိဳးကိုင္ေနတာ ဆိုျပီး ေျပာေနၾကတယ္။
ေျဖ။ ။ ဒီမိုကေရစီေခါင္းေဆာင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္နဲ႔ ဒီမိုကေရစီ အေရးေဆာင္ရြက္ေနတဲ့ အင္အားစုေတြကို ထိခိုက္ေအာင္ လုပ္ေဆာင္ခ်င္တဲ့ စစ္ဘက္ ေထာက္လွမ္းေရးေတြရဲ႕ ေျပာဆိုခ်က္ေတြပါ။ အသိပညာနိမ့္ပါးတဲ့ သူတခ်ိဳ႕ရဲ႕ ေဝဖန္ခ်က္ေတြပါ။ အဲ့အခ်ိန္မွာ က်ေနာ္ ႏိုင္က်ဥ္းက ကိုသက္ဦးနဲ႔ ရြာတရြာမွာရွိေနခဲ့တာပါ။ ေဒၚစုကို လမ္းဆင္းေလွ်ာက္ပါ၊ ဓားေျမွာင္နဲ႔ ထိုးမယ္လို႔ က်ေနာ္က ေျပာတယ္ ဆိုျပီး ေျပာဆိုေနခဲ့ၾကပါတယ္ ။ ေတာ္ေတာ္အေျခအေန ရႈပ္ေထြးပါတယ္။ ဒါဟာ ဝါဒျဖန္႔တာ၊ ေဒၚစုကိုလည္း သိကၡာက်ေစ၊ က်ေနာ့္ကိုလည္း သိကၡာက်ေစဆိုၿပီး ေကာလဟလ လႊင့္ခဲ့ၾကတာပါ။ ျဖစ္ေနႏိုင္တာတခုက စနစ္က်ေသာ အဖဲြ႕အစည္းေတြနဲ႔ ႏုိင္ငံေရးအဖဲြ႕ တခ်ိဳ႕ ပါလာေနၿပီ။ ဒီမိုကေရစီအေရးေဆာင္ရြက္ေနတဲ့ အင္အားစုေတြကို ေသြးခဲြဖို႔အေရး လႈ႔ံေဆာ္ေနတဲ့ ကိစၥတခုလို႔ပဲ ျမင္ပါတယ္။
ေမး။ ။ ဆည္တည္းရြာမွာ ကိုဟန္ဝင္းေအာင္တို႔က ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို ၿခိမ္းေျခာက္မႈေတြ လုပ္ခဲ့တယ္ဆိုတာေကာ ဟုတ္လား။။
ေျဖ။ ။ တကယ္တန္း ျပႆနာေတြ ျဖစ္တဲ့အခ်ိန္မွာ က်ေနာ္ ႏုိင္ငံေရးအက်ဥ္းသားေကာ္မတီက ကိုသက္ဦး၊ ABSDF က ကိုရဲျမင့္ အပါအဝင္ တျခား ႏိုင္ငံေရးသမားအခ်ိဳ႕နဲ႔ ရြာေလးတရြာမွာ စကားေျပာေနတာပါ။ ဒီလူေတြကို အခ်ိန္မေရြး ဆက္သြယ္ၿပီး ေမးလို႔လည္းရတယ္။ ဆည္တည္းရြာမွာ ျဖစ္ပြားတဲ့ကိစၥက အဆိုေတာ္ကိုလင္းလင္းရဲ႕ ေဖ့ဘုတ္ စာမ်က္ႏွာေပၚ တင္လိုက္တဲ့ အခ်က္အလက္ေပါ့ဗ်ာ။ က်ေနာ္အပါအဝင္ ငါးေယာက္က ဓားေျမွာင္နဲ႔ထိုးဖို႔ ဆိုပဲ။ အဲဒီအခ်ိန္မွာ တျခားရြာတရြာမွွာ ရန္ကုန္က လာတဲ့ဧည့္သည္ေတြနဲ႔ ေတြ႔ေနတာပါ။ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က အင္မတန္ ခ်စ္ခင္ေလးစားစရာ ေရကာင္းပါတယ္။ တေလွတည္းစီး တခရီးတည္း သြားေနတဲ့သူေတြပါ။ သေဘာထားကဲြလဲြစရာ ကန္႔ကြက္စရာမရွိဘူး။ ေဒသခံေတြကေတာ့ စိတ္ဒဏ္ရာေတြျဖစ္ေနေတာ့ ထိထိေရာက္ေရာက္ မေျဖရွင္းႏိုင္ေတာ့ စိတ္္ကြက္မႈေလးေတြရွိတယ္။ ေဒၚစုကို ကန္႔ကြက္ခိုင္းတာမဟုတ္္ဘူး၊ ဦးပိုင္ စီမံကိန္းဖ်က္သိမ္းေရးကိုပဲ ေတာင္းဆိုၾကတာပါ။ ေဒသခံေတြထဲက ဘယ္သူ႔ကိုမဆို ေမးႏိုင္တယ္။ သူတို႔ကို က်ေနာ္က ဓားနဲ႔ထိုးမယ္ေျပာတာ တကယ္သက္ေသရွိသလား။
ေမး။ ။ လက္ပန္းေတာင္းေတာင္ ဆႏၵျပမႈ အစကတည္းက ဝင္ပါခဲ့တယ္ မဟုတ္လား။
ေျဖ။ ။ ဟုတ္ပါတယ္၊ ဒီလို ေျပာဆိုေနၾကတဲ့အေပၚ ဝမ္းသာစြာ ႀကိဳဆိုပါတယ္။ ႏွစ္ ႏွစ္ေက်ာ္ကာလၾကာ ျပည္သူေတြက ဘယ္သူမွ မသိဘဲ ဖိႏွိပ္ခံခဲ့ရတာပါ။ မိုးႀကိဳးဆာလဖ်ဴလစ္အက္ဆစ္ စက္ရုံဆိုတာလည္း ႏုိင္ငံေတာ္အဆင့္ေတြက ဘယ္သူမွ ခြင့္ျပဳခ်က္မရွိဘဲ ခိုးၿပီး လုပ္ေနၾကတာေတြ ျဖစ္တယ္။ ျပည္သူေတြရဲ႕နစ္နာခ်က္ကို က်ေနာ္ သိသိခ်င္း လက္ပံေတာင္းကို သြားတယ္။ ဆႏၵေတြ ထုတ္ေဖာ္မႈေတြ လုပ္ခဲ့တယ္။ ဟုတ္တယ္၊ အဲ့ဒါကို က်ေနာ္ဝန္ခံတယ္။ အျပစ္မဲ့ျပည္သူေတြဘက္က ဆႏၵထုတ္ေဖာ္ရင္း ရပ္တည္မွာပါ။ ဖိႏွိပ္ခံရတဲ့ျပည္သူဘက္က ရပ္တည္ခဲ့တာ ကၽြန္ေတာ္ဝန္ခံတယ္။
ေမး။ ။ လက္ပံေတာင္းေတာင္ အစီရင္ခံစာကို ဘယ္လုိျမင္ပါသလဲ။
ေျဖ။ ။ အစီရင္ခံစာက ဦးပိုင္ကို အၿပီးအပိုင္ ဖ်က္သိမ္းေအာင္ေတာ့ မလုပ္ႏိုင္ပါဘူး။ ရက္ေပါင္းမ်ားစြာ ျပည္သူေတြရဲ႕ လႈပ္ရွားမႈေတြေၾကာင့္ ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ ဖိႏွိပ္ခံခဲ့ရတာေတြကို ေဖာ္ထုတ္ႏုိင္ခဲ့တာကို ႀကိဳက္တယ္။ အႏိုင္က်င့္ခံေနရတဲ့အေပၚ ေသခ်ာ မေျဖရွင္းႏိုင္ေသးတာကိုေတာ့ က်ေနာ္ အားမရသလို ဒီက ျပည္သူေတြလည္း အားမရဘူး။
ေမး။ ။ ဆႏၵျပမႈေတြက အရပ္ဘက္အဖဲြ႕အစည္းေတြ ေရာက္လာၿပီးမွ စတင္ခဲ့ၾကတယ္လို႔ အစီရင္ခံစာမွာ ေရးသားထားတဲ့ အေပၚကိုေရာ ဘယ္လိုျမင္လဲ။
ေျဖ။ ။ အျပစ္ေတာ့ သိပ္မေျပာခ်င္ဘူး။ ေဒသကို ေသခ်ာမေရာက္ဘူးတဲ့သူေတြေၾကာင့္လို႔ပဲ ထင္ပါတယ္။ ေဒသခံေတြက သူတို႔ေျမေတြစသိမ္းတယ္ဆိုကတည္းက ၁၂ ရက္ ၁၂ လ ၂၀၁၀ ခုႏွစ္ကတည္းက ဆႏၵျပမႈေတြျဖစ္ခဲ့တာပါ။ ဘယ္ႏိုင္ငံေရးသမားမွ မရွိခင္ကတည္းကပါ။ ဘယ္သတင္းဌာန၊ ဘယ္ႏိုင္ငံေရးသမားမွ မပါဘူး။ ဦးပိုင္က ဖိႏွိပ္တယ္၊ ဆားလင္းႀကီး ရဲစခန္းက ဘာမွမလုပ္ေပးဘူး။ ဒါေၾကာင့္ ၈၈ ေက်ာင္းသား ကိုမ်ိဳးသန္႔က ဝက္ေမွးရြာ က မသဲြ႔သဲြ႔ဝင္းတို႔ နဲ႔အတူ က်ေနာ့္ကို လာေရာက္ကူညီပါဦးလို႔ ဖိတ္ေခၚတဲ့အတြက္ေၾကာင့္ လက္ပန္းေတာင္း ကိုေရာက္သြားခဲ့တာပါ။ က်ေနာ္ေရာက္ခဲ့တဲ့အခ်ိန္မွာ ကိုမင္းကိုႏိုင္တို႔ ကိုဒီၿငိမ္းလင္းတို႔ေတြ ေရာက္ခဲ့ၿပီးၿပီ။ ဖိႏွိပ္မႈေတြရွိခဲ့တဲ့အတြက္ သူ႔သဘာဝအေလ်ာက္ ဆႏၵထုတ္ေဖာ္မႈေတြျဖစ္တယ္။ ဒီမိုကေရစီအင္အားစုေတြက ျပည္သူေတြဘက္က ရပ္တည္ခဲ့ၾကတာဟာ ပေယာဂ မဟုတ္ဘူး၊ ပေယာဂဆိုရင္ေတာင္ ေကာင္းတဲ့ပေယာဂတခုပဲ ျဖစ္ခဲ့လိမ့္မယ္။ က်ေနာ္တို႔ လႈပ္ရွားခဲ့ၾကတယ္ဆိုတာ သံဃာေတာ္ေတြကို မီးေလာင္တိုက္သြင္းဖို႔ မဟုတ္ဘူး။ ျပည္သူကိုဖိႏွိပ္တဲ့ ဦးပိုင္စစ္ကုမၸဏီဘက္က မရပ္တည္ဘူး။ ဒီေန႔အခ်ိန္ထိ ေတာက္ေလွ်ာက္ ေဒသခံေတြနဲ႔အတူ တုိက္ပဲြဝင္ေနၾကတာပါ။ ဒါကို မကူညီသင့္ဘူးလား၊ မေဆာင္ရြက္သင့္ဘူးလား။ ေဒသခံေတြက သိပ္နာက်င္လြန္းတာေၾကာင့္ ဆႏၵျပမႈေတြျဖစ္လာတာပါ။
ေမး။ ။ ဆႏၵျပမႈေတြကို ျပည္ပက ေနာက္ကြယ္က ေထာက္ပံ့ေပးမႈေတြရွိေနတယ္လို႔ သုံးသပ္ၾကတဲ့အေပၚေကာ။
ေျဖ။ ။ မိုးသီးဇြန္၊ ေဒါက္တာႏိုင္ေအာင္၊ မခင္ဥမၼာ၊ ေဒါက္တာေက်ာ္သူ၊ ကိုဘိုၾကည္တို႔က ေထာက္ပံ့တယ္လို႔ ေျပာေနၾကတယ္။ က်ေနာ္ေျပာမယ္၊ သူတို႕နဲ႕ ငါးျပားမွ မပတ္သက္ခဲ့ဘူး။ သူတို႕ လုပ္ခိုင္းလို႕ ဒီကိစၥ ျဖစ္ေရာလား။ ေမးလို႔ရတယ္ ေျဖလို႔ရတယ္။ စြပ္စဲြမႈေတြ ၾကည့္လုပ္ၾကဦး။
ေမး။ ။ ေနာက္ထပ္ လႈပ္ရွားမႈေတြေရာ ဆက္လုပ္သြားဖို႕ ရွိလား။
ေျဖ။ ။ တုိက္ပဲြေတြမွာ တတ္ႏိုင္တဲ့ ဘက္က ကူညီဦးမွာပါ။ ဘယ္သူေတြ ကန္႔ကြက္ ဆန္႔က်င္ပါေစ၊ ဘယ္လိုေျပာေျပာပါ။ က်ေနာ္ အဖိႏွိပ္ခံ ျပည္သူဘက္က ဆက္ၿပီး ရပ္တည္ေနမွာပါ။ ။
က်ေနာ္ အုိဘားမား မိန္႔ခြန္းကို သေဘာက်တယ္။ အေမရိကန္က ျမန္မာျပည္ကုိ ခ်န္မထားဘူး။ စာနာတယ္၊ တုိးတက္ေစခ်င္တယ္။ ေတာ္ေတာ္လည္း ထင္ထင္ေပၚေပၚ ေတြ႔ေနရၿပီ။ ပုိၿပီးေတာ့ ဖြံ႔ၿဖဳိးတုိးတက္လာေအာင္ အားေပးသြားတာေပါ့။ ျပႆနာေတြ ရွိေနတယ္ဆုိတာ သိတယ္။ အေမရိကန္သမုိင္းကုိ ဥပမာ ေပးသြားတယ္။ ရခုိင္ျပည္နယ္မွာ ျပႆနာေတြရွိတယ္၊ ကခ်င္မွာလည္း စစ္မီးမၿငိမ္းေသးဘူး။ ဒါေတြလည္း ေျပလည္မႈရရွိေအာင္ အားလုံး ေျပေျပလည္လည္ျဖစ္ေအာင္ ေျဖရွင္းရမယ္။ ေက်ာသားရင္သား မခြဲျခားဘဲနဲ႔ အမ်ဳိးသားျပန္လည္ ရင္ၾကားေစ့ေရးအတြက္ တည္ေဆာက္ဖို႔ ေျပာသြားတယ္။
သူ႔မိန္႔ခြန္းကို သေဘာက်တယ္၊ ေကာင္းတယ္။ သမၼတႀကီး အုိဘားမားက ႐ုိဟင္ဂ်ာလုိ႔ သုံးႏႈန္းသြားတာက ေတာင္းဆုိေနတဲ့လူေတြကုိ အသိအမွတ္ျပဳၿပီးေတာ့ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးအတြက္ ညႊန္းၿပီးေတာ့ ေျပာသြားတယ္လုိ႔ ထင္တယ္။ အသိအမွတ္ျပဳတယ္လို႔ေတာ့ မဟုတ္ဘူး။ သေဘာမက်ဘူး။ ဒါေပမယ့္ အဲဒီအုပ္စုကို ညႊန္းၿပီး ညႊန္းၿပီးေတာ့ ေျပာတာပါ။ ကမာၻေပၚမွာ အခ်ဳပ္အျခာ အာဏာက ျပည္သူပဲ ပုိင္တယ္။ ျပည္သူေရြးတဲ့ သမၼတက ျပည္သူ႔ကုိယ္စား အုပ္ခ်ဳပ္ရတယ္။ ျပည္သူ႔အက်ဳိးကုိပဲ ဦးစားေပးၿပီး လုပ္တယ္။ ျပည္သူ႔ဆႏၵကုိပဲ လုိက္ေလ်ာရမယ္။ ျမစ္ဆုံကိစၥမွာ ျပည္သူ႔ဆႏၵ လုိက္ေလ်ာတာကို သူႀကဳိဆုိတယ္။ သူ႔ႏုိင္ငံမွာ သူဒီလိုပဲ သြားေနရတယ္။ သူ႔ႏုိင္ငံမွာ ကမာၻေပၚမွာ အင္အားအႀကီးဆုံး စစ္တပ္ဆုိတာရွိတယ္။ အဲဒီစစ္တပ္ဆုိတာက ျပည္သူေရြးထားတဲ့သမၼတရဲ႕ အမိန္႔ေအာက္မွာပဲ ရွိရတယ္ဆုိတာလည္း ေျပာသြားတယ္။ ဒါက က်ေနာ္တုိ႔ ဒီမုိကေရစီႏုိင္ငံကို သြားမယ္ဆုိရင္ ခံယူရမယ့္ ခံယူခ်က္ေတြပဲလုိ႔ ထင္ျမင္ပါတယ္။
ဒီမုိကေရစီ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးကို အသိအမွတ္ျပဳတဲ့သေဘာ ျဖစ္တဲ့အတြက္ ျမန္မာႏုိင္ငံကို ႏုိင္ငံတကာမွာ စိတ္၀င္စားလာၾက တာေပါ့။ ျမန္မာျပည္သူေတြရဲ႕ အခက္အခဲေတြ ႀကဳိးပမ္းမႈေတြကုိ အသိအမွတ္ျပဳ ႀကဳိဆုိတယ္ဆိုေတာ့ ေကာင္းတယ္။ သုိ႔ေသာ္လည္း အုိဘားမားကလည္း အျခားႏုိင္ငံ ေခါင္းေဆာင္ေတြလိုပဲ သူတို႔ အမ်ဳိးသားအက်ဳိးစီးပြားအတြက္ပဲ ေျပာတာပါပဲ။ လူ႕အခြင့္အေရး ဆုိတာကလည္း ႏုိင္ငံျခားေရး ေပၚလစီပဲေလ။ ရခုိင္ကိစၥကုိ ေျပာတုန္းက လူ႔အခြင့္အေရးကိစၥကုိ ေျပာျခင္းအားျဖင့္ သူ႔ကုိၾကည့္ရတာ မြတ္စလင္ႏုိင္ငံေတြရဲ႕ စိတ္မသက္သာမႈကုိ ေျပေလ်ာ့သြားေအာင္ သုံးႏႈန္းသြားတယ္။ ဒီႏုိင္ငံမွာ မသုံးတဲ့ စကားတခြန္းကုိ သူသုံးသြားတယ္။ ဒီႏုိင္ငံက တရား၀င္လက္မခံတဲ့ အသုံးအႏႈန္းတခုကို သူသုံးသြားတယ္။ မြတ္စလင္ႏုိင္ငံေတြအေပၚ ႏွစ္သိမ့္ေနတာက အမ်ဳိးသား အက်ဳိးစီးပြား ေရနံလုံၿခဳံေရးအတြက္မ်ား သက္ဆုိင္ေနမလားလုိ႔ သံသယရွိတယ္။ လာတာေကာင္းတယ္။ သူ႔ကတိအတုိင္း ဆက္လုပ္ေဆာင္ေပးဖုိ႔ လုိတယ္။ ဒါေပမယ့္လည္း သူ႔အမ်ဳိးသားအက်ဳိးစီးပြား အဓိကဆုိတာ ႏုိင္ငံတကာ ေခါင္းေဆာင္ေတြရဲ႕ အစဥ္အလာတုိင္းပါပဲ။ ။
အေမရိကန္ မဟာဗ်ဴဟာ ေရးဆြဲေရး ပညာရွင္ Kristian Gould သည္ ကခ်င္ျပည္ လြတ္လပ္ေရး အဖြဲ႔ႏွင့္လည္း ေတြ႔ဆံုေဆြး ေႏြးရန္ ရွိသလို အစိုးရ ဖက္ကလည္း ဖိတ္ေခၚ ထားသည္ဟု သူမက ဆိုခဲ့ပါသည္။